• برابر با : 16 - محرم - 1446
  • برابر با : Monday - 22 July - 2024
کل اخبار 2449اخبار امروز : 17
1

 بریکس رویکرد ی جدید به اصطلاح «جنوب جهان»

  • کد خبر : 4767
  • 17 تیر 1403 - 15:51

هدف و اقتصاد بررسی می کند ؛ بریکس خودش را در تقابل با نظم موجود جهانی نمی‌بیند. به همین دلیل هم شاهد عضویت کشوری مانند هند در بریکس هستیم. به ویژه که هند جایگاه ویژه‌ و محوری در نقشه راه و استراتژی آمریکا به منظور مهار چین در منطقه اقیانوس هند و آرام برعهده دارد. […]

هدف و اقتصاد بررسی می کند ؛

بریکس خودش را در تقابل با نظم موجود جهانی نمی‌بیند. به همین دلیل هم شاهد عضویت کشوری مانند هند در بریکس هستیم. به ویژه که هند جایگاه ویژه‌ و محوری در نقشه راه و استراتژی آمریکا به منظور مهار چین در منطقه اقیانوس هند و آرام برعهده دارد. ما شاهد حضور کشورهای چین و هند در بریکس هستیم، درحالی که این کشورها دارای اختلافات زیادی همچون اختلافات مرزی هستند. به همین دلیل هم بریکس دارای موئلفه‌های همگرایی قوی میان اعضای خود مثلا مانند اتحادیه اروپا نیست. در حالت کلی بریکس رویکرد به اصطلاح «جنوب جهان» را رهبری کرده و اعضای این گروه هم دلارزدایی را دنبال می‌کنند اما با اینحال دارای رویکرد تقابلی با بلوک‌های غربی نیستند.

بریکس یک سازمان تجاری هست که از حدود 15 سال پیش برای همکاری‌های تجاری و اقتصادی تشکیل شده و حدود 40 درصد جمعیت دنیا هم در کشورهای عضو این بلوک زندگی می‌کنند. از سوی دیگر کشورهای بریکس حدود 25 درصد از تولید ناخالص دنیا و 18 درصد از تجارت بین المللی را در اختیار دارند. پس از جنگ جهانی دوم بلوک‌هایی در زمینه همکاری‌های مالی مانند بانک جهانی و صندوق بین المللی پول و برای همکاری‌های نظامی مانند سازمان ناتو به رهبری آمریکا شکل گرفتند و بریکس هم خواستار ارائه ایفای نقش در کنار نظم غرب محور هست.

البته پس از آغاز جنگ اوکراین و همچنین مطرح شدن دوباره مساله تایوان، کشورهای روسیه و تا حدودی هم چین رویکردی غرب ستیزانه در پیش گرفته اند و بدین ترتیب به مواضع ایران در رابطه با بلوک غرب نزدیک‌تر شده اند. روسیه و چین اگر چه پیشتر دارای روابط حسنه‌ای با غرب نبودند اما به ویژه چین مثلا از مزایای سازمان تجارت جهانی به عنوان یک سازمان غرب محور استفاده می‌کند. اما ایران چنین دیدگاهی نسبت به غرب ندارد. به همین دلیل دیدگاه گروه بریکس و حتی روسیه و چین با دیدگاه ایران نسبت به غرب همپوشانی کاملی ندارد.

کارشناسان می گویند: در سال های اخیر تمرکز زیادی بر عضویت ایران در سازمان ها، نهادها و گروه های سیاسی و اقتصادی جهانی ایجاد شده است. مبنای این تلاش ها، نظرات کارکردگرایی کارشناسان و مشاوران سیاسی و اقتصادی ایرانی است که معتقدند عضویت ایران در ترتیبات منطقه ای و بین المللی به ویژه از نوع اقتصادی، منجر به رشد اقتصادی کشور و در درجه بعد تامین امنیت بیشتر در برابر تغییرات ژئوپلتیک و ساختاری جهانی می شود. در این راستا بریکس به دلیل اهمیت فزاینده ای که در اقتصاد سیاسی بین المللی و تحولات ژئوپلتیک در جهان یافته، از جایگاه ویژه ای در سیاست خارجی ایران برخوردار شده است.

ایران با هر پنج عضو اصلی گروه بریکس متشکل از کشـورهای برزیـل، روسـیه، هنـد، چیـن و آفریقـای جنوبـی روابط سیاسی خوبی دارد. روابط اقتصادی ایران با چین، هند و روسیه در میان قـدرت هـای کلیـدی بریکس نیز از اهمیت ویژه ای برای این کشورها برخوردار است.

مهمترین انگیزه های ایـران برای عضویت در بریکـس شامل پرستیژ بین المللی، برقراری پیوندهای ژئوپلیتیک و ژئواکونومیک ایران با قدرت های جدید جهانی، پیشبرد برنامه توسعه اقتصادی کشور، افزایش جایگاه منطقـه ای و بین المللی، جذب شرکای اقتصادی جدید در سطح منطقه ای و بین المللی، دسترسی به منابع مالی جدید، دسترسی به یافته ها و ابتکارهای جدید در حوزه های فناوری، تولیدات دانش بنیان، کشاورزی و امنیت غذایی، تجارت و افزایش امکان مقابله با تحریم های بین المللی است.

جواد حیران نیا می گوید : ایران هم اکنون عضو ناظر بریکس است و به دنبال عضویت در این گروه در راستای اهدافی مانند دلارزدایی و دور زدن تحریم‌ها است. ایران به دنبال عضویت در بلوکی است که در تقابل با غرب باشد اما شاهد چنین رویکردی در میان اعضای بریکس نیستیم. این مساله را می‌توان در عضویت ایران در سازمان شانگهای نیز مشاهده کرد. ایران با عضویت در بریکس به دنبال رهایی از انزوایی است که بویژه از سوی آمریکا ایجاد شده و همچنین درپی دور زدن تحریم‌ها به منظور سر و سامان دادن به وضعیت اقتصادی موجود بر کشور است. این مساله دارای کاربرد داخلی نیز هست و در روند عضویت ایران در شانگهای هم شاهد آن بودیم. در بحث نگاه به شرق در ایران شاهد دو سطح هستیم. اولی چیزی است که در عمل اتفاق افتاده و شاهد آن هستیم و دومی هم تفکر و نگرش مقامات و حاکمیت کشور نسبت به این مقوله است.

اهمیت نهادهای مالی بریکس به اندازه ای است که برخی کارشناسان معتقدند ایران به جای عضویت در بریکس می تواند به عضویت در نهادهای مالی این گروه، به ویژه بانک توسعه جدید تاکید داشته باشد. برخی کشورهای دیگر چون بنگلادش، مصر و امارات متحده عربی نیز به ‌جای تلاش برای عضویت کامل در بریکس، عضویت در بانک توسعه جدید و نیز مکانیسم ذخیره احتیاطی را در دستور کار قرارداده اند. ایران می‌تواند در کوتاه‌ مدت با پیوستن به این دو نهاد کلیدی بریکس، بدون تعهدات سیاسی بیشتر راه را بر عضویت کامل در آینده نیز فراهم کند.

یکی دیگر از تاکیدهای کارشناسان در نظر داشتن توازن در تعهدات احتمالی است که ایران در فرایند عضویت در بریکس می پذیرد. هر چند برخی قدرت های عضو بریکس علیه غرب لفاظی می کنند، اما ایران در این زمینه باید چالش های احتمالی با غرب و دستور کارهای موجود در این رابطه را در نظر داشته باشد. «چند جانبه گرایی» یکی از سیاستگذاری های ایران برای کاهش تاثیر تحریم های آمریکا و افزایش ظرفیت خود برای عضویت در نهادهای بین المللی از جمله بریکس است. اما عضویت در بریکس نباید مسیر چندجانبه گرایی ایران را مسدود کند.

در همین حال چه با عضویت کامل، یا توافق احتمالی ایران با نهادهای مالی بریکس، پیشنهاد می شود که ایران از ظرفیت های سیاسی با قدرت هایی چون چین، هند و روسیه برای تامین منابع مالی و قراردادهای راهبردی برای توسعه کریدورها و بنادر استراتژیک خود مانند چابهار استفاده کند. به ویژه اینکه کریدور شمال-جنوب که هم روسیه هم هند عضو آن هستند، می تواند یک مَفصل قوی برای استحکام بریکس و ارزش افزوده ایران برای این گروه ارزیابی شود.

یکی دیگر از تاکیدهای کارشناسان در نظر داشتن توازن در تعهدات احتمالی است که ایران در فرایند عضویت در بریکس می پذیرد. هر چند برخی قدرت های عضو بریکس علیه غرب لفاظی می کنند، اما ایران در این زمینه باید چالش های احتمالی با غرب و دستور کارهای موجود در این رابطه را در نظر داشته باشد. «چند جانبه گرایی» یکی از سیاستگذاری های ایران برای کاهش تاثیر تحریم های آمریکا و افزایش ظرفیت خود برای عضویت در نهادهای بین المللی از جمله بریکس است. اما عضویت در بریکس نباید مسیر چندجانبه گرایی ایران را مسدود کند.

در همین حال چه با عضویت کامل، یا توافق احتمالی ایران با نهادهای مالی بریکس، پیشنهاد می شود که ایران از ظرفیت های سیاسی با قدرت هایی چون چین، هند و روسیه برای تامین منابع مالی و قراردادهای راهبردی برای توسعه کریدورها و بنادر استراتژیک خود مانند چابهار استفاده کند. به ویژه اینکه کریدور شمال-جنوب که هم روسیه هم هند عضو آن هستند، می تواند یک مَفصل قوی برای استحکام بریکس و ارزش افزوده ایران برای این گروه ارزیابی شود.

 

 

لینک کوتاه : http://hadafpress.ir/?p=4767

برچسب ها

ثبت دیدگاه

مجموع دیدگاهها : 0در انتظار بررسی : 0انتشار یافته : 0
قوانین ارسال دیدگاه
  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

برچسب‌ها