علیرضا نجمی: ایران و آمریکا پس از پشت سر گذاشتن جنگ ۴۰ روزه، سرانجام به مسیر مذاکره رسیدند و رفتوآمد پیامها میان دو طرف در نهایت به مذاکرات اسلامآباد و امضای یک تفاهمنامه میان روسایجمهور ایران و آمریکا منجر شد؛ توافقی که قرار بود نقطه پایانی بر دور تازهای از تنشها باشد.
با این حال، این تفاهمنامه نیز دوام چندانی نداشت و دونالد ترامپ با نقض آن، بار دیگر مسیر تقابل را در پیش گرفت و حملاتی را علیه جنوب ایران آغاز کرد.
این تنها یک مورد از مجموعه اقداماتی است که از سوی آمریکا بهعنوان نقض تعهدات این تفاهمنامه مطرح شده و در نهایت مذاکرات میان تهران و واشنگتن را به بنبست کشانده است. حالا در شرایطی که چشمانداز گفتوگوها همچنان مبهم است، تلگراف از بررسی امکان حمله هستهای آمریکا به ایران از سوی ترامپ پس از پایان مهلت توافق صلح خبر داده است؛ ادعایی که بسیاری آن را دور از انتظار میدانند، اما با توجه به رویکرد و تصمیمات پیشین ترامپ، نمیتوان آن را بهطور کامل منتفی دانست.
اکنون پرسش اصلی این است که آیا تهدیدهای تازه میتواند بار دیگر منطقه را وارد مرحلهای از درگیری کند یا مسیر دیپلماسی پیش از رسیدن به نقطهای خطرناک، دوباره فعال خواهد شد؟
در همین رابطه فداحسین مالکی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، درباره سرنوشت تفاهمنامه و مذاکرات ایران گفت: این تفاهمنامه با وجود فراز و نشیبهایی که داشت، به تصویب رؤسای جمهور دو طرف رسیده بود و ایران نیز بر عمل به آن تأکید داشت، اما دنیا شاهد بود که ترامپ برخلاف تعهداتی که داده و آنچه امضا کرده بود، مانند گذشته بدعهدی کرد.
وی افزود: پس از آن نیز ترامپ به دنبال برخی بازیهای سیاسی بود، اما ایران مصمم بود که دیگر وارد مذاکره نشود، مگر اینکه آمریکاییها به توافقی که پیشتر انجام شده پایبند باشند. همانطور که بارها اعلام شده، اگر آمریکا به تعهدات خود عمل نکند، موضوع تنگه هرمز و بسیاری از مسائل دیگر همچنان از نگاه جمهوری اسلامی ایران به قوت خود باقی خواهد ماند.
مالکی با تأکید بر اینکه مذاکرات ایران و عمان موضوعی جداگانه است، اظهار کرد: مذاکرات ما با عمان ارتباطی با این موضوع ندارد و یک بحث میان دو کشور است. آمریکاییها تلاش کردند در مذاکرات حضور داشته باشند، اما ایران این موضوع را نپذیرفت؛ حتی با وجود فشارهایی که وجود داشت، اجازه حضور آمریکا در این مذاکرات داده نشد.
عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس در ادامه درباره اظهارات مقامهای انگلیسی و تهدیدهای مطرحشده درباره احتمال توسل به عملیات هستهای گفت: دولت جدید انگلیس از ابتدا ماهیت ضداسلامی خود را نشان داده است و ما نیز از همان ابتدا این موضوع را میدانستیم.
وی ادامه داد: قطعاً ترفندها و توطئههایی که انگلیس دنبال میکند صرفاً متوجه ایران نیست، بلکه میتواند کل کشورهای اسلامی را هدف قرار دهد. بنابراین کشورهای اسلامی باید هوشیار باشند و بیش از گذشته به یکدیگر نزدیک شوند.
ایران برای هر اقدام ترامپ گزینههای متعددی در اختیار دارد
فداحسین مالکی با اشاره به احتمال اقدام نظامی آمریکا علیه ایران گفت: اگر ترامپ دست به هر اقدامی بزند، جمهوری اسلامی ایران از گزینههایی که در اختیار دارد استفاده خواهد کرد و دست ایران برای پاسخ به اقدامات آمریکا باز است.
وی افزود: البته نباید ایران را تحریک کنند که فراتر از آنچه تاکنون در دایره عملیات خود استفاده کرده، وارد عمل شود. هشدار ایران به ترامپ این بوده است که اگر او بخواهد دست به هر اقدامی بزند، طبیعی است که پاسخ جمهوری اسلامی ایران نیز در همان سطح و حتی فراتر از آن خواهد بود.
مالکی ادامه داد: بسیاری از تسلیحات و ظرفیتهای نظامی ایران هنوز رونمایی نشده است. جمهوری اسلامی ایران دیگر صرفاً در موضع دفاعی و بازدارندگی قرار ندارد، بلکه وارد مرحلهای از بازدارندگی فعال و هجومی شده است.
عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس با اشاره به شرایط نیروهای آمریکایی در منطقه اظهار کرد: با توجه به بدعهدیها و اقدامات متعدد آمریکا، آمادگی جمهوری اسلامی ایران افزایش پیدا کرده است. آمریکاییها نیز باید پیش از هر اقدامی، به وضعیت نیروها و تجهیزات خود در منطقه، بهویژه در خلیج فارس، توجه کنند.
وی تصریح کرد: امروز حتی در میان نیروهای آمریکایی مستقر در منطقه نیز با توجه به شرایط موجود، مشکلات و بحرانهایی وجود دارد و آنها به جای تهدید ایران باید به عواقب اقدامات خود و وضعیت نیروهایشان در منطقه توجه کنند.
ترامپ جرأت حمله هستهای به ایران را ندارد
عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، با اشاره به حضور نیروهای آمریکایی در منطقه گفت: آمریکاییها باید از سواحل ایران فاصله بگیرند و نگاه توسعهطلبانهای را که نسبت به تنگه هرمز دارند کنار بگذارند.
وی در پاسخ به این پرسش که احتمال حمله هستهای آمریکا به ایران را چقدر میداند، گفت: من احتمال اقدام نسنجیده از سوی ترامپ را منتفی نمیدانم، اما تصور نمیکنم جرأت انجام چنین کاری را داشته باشد، چرا که چنین اقدامی میتواند جهان را وارد یک جنگ خطرناک کند.
مالکی افزود: در صورت چنین اقدامی، جمهوری اسلامی ایران نیز پاسخ خواهد داد و متناسب با نوع سلاحی که علیه ایران استفاده شود، واکنش نشان خواهد داد.
عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس تأکید کرد: از سوی دیگر، کشورهای قدرتمند منطقه نیز اجازه نخواهند داد بیش از این درگیر پیامدهای اقتصادی، افزایش تورم و بحران انرژی ناشی از یک جنگ گسترده شوند و قطعاً در برابر چنین شرایطی ساکت نخواهند ماند.
مالکی در پاسخ به این پرسش که آیا منظورش از پاسخ متقابل ایران، استفاده از سلاح هستهای در صورت حمله هستهای آمریکا است، گفت: «آمریکا با هرچه داشته باشد، ایران پاسخ آن را خواهد داد.»
۳۱۲۲۱
